Chương 33

Thực ra, trong việc của Triệu Ung, người kín đáo khuyên can Thiên tử không chỉ có mình Tiết Hoàng hậu.
Năm xưa, Thiên tử vì không muốn Đông cung quá thân cận với Tiết Hoàng hậu và hai nhà họ Tiết, họ Chu đứng sau nàng, nên vừa mới tự mình chấp chính đã cho Đông Cung bấy giờ mới năm tuổi dọn ra ở riêng tại biệt cung, đồng thời chọn cho Đông cung vài vị triều thần, tiến sĩ xuất thân hàn môn làm thầy dạy.
Thiên tử đặt rất nhiều kỳ vọng vào các thầy dạy này, trong đó trọng vọng nhất là Quách Yêm, Đông cung Tẩy mã kiêm Lễ bộ Thị lang, hàm chính tam phẩm.
Quách Yêm, người Quý Châu. Mồ côi cha khi còn nằm trong tã lót, mẹ bị anh trai bắt đưa về nhà ngoại tái giá năm y mới ba tuổi, y lớn lên thành người nhờ sự nuôi dưỡng và chăm lo của bà nội. Năm xưa, khi Nhân Tông còn tại vị, các dòng thế gia độc chiếm nắm giữ quyền tuyển chọn quan lại. Trong suốt mấy chục năm, ngôi vị Tể tướng chỉ luân chuyển giữa ba nhà Tiết, Chu, Lục mà không một lần rơi vào tay người ngoài; thậm chí có sĩ tử hàn môn quá khổ sở vì không có đường tiến thân còn châm biếm thế đạo bất công: “Trong trăm quan chỉ có hai loại người, một là con cháu của thế gia, hai là tôi hầu của thế gia.” Tuy lời này có phần phóng đại do oán hận và bất mãn nhưng ấy cũng có thể thấy rõ sự gian khó của con em thứ tộc khi bước vào chốn quan trường. Bấy giờ Nhân Tông có chí hướng cải cách bộ máy quan lại để thay đổi cục diện này, bèn ra lệnh cho các châu huyện lập học quán, tuyển chọn học sĩ hàn môn, sau này đổi thành khoa Tiến sĩ, phàm người nào thi đỗ thì đều được ban chức quan theo thứ bậc mà không xét xuất thân. Nhưng, vì sự phản đối quyết liệt của ba nhà Tiết, Chu, Lục, học trò hàn môn xuất thân từ khoa Tiến sĩ dẫu có được xuất sĩ làm quan thì cũng vẫn thường khó thăng tiến và đảm nhiệm chức vụ quan trọng.
Quách Yêm đỗ Trạng nguyên năm mười tám tuổi, tính tình thanh liêm, tư thái nghiêm cẩn, luôn được Thiên tử trọng dụng. Để báo đáp ơn tri ngộ của Tiên đế, Quách Yêm cũng nhiều lần nghiêm khắc từ chối sự chiêu dụ của phe cánh nhà họ Tiết và nhà họ Chu, ngược lại. Khi làm thầy của Đông cung, y lại thường xuyên dẫn chuyện nhà họ Lã và nhà họ Hoắc để khuyên răn, cảnh tỉnh. Trước Tết y còn dâng sớ lên Thiên tử, hết lời can gián Thiên tử hãy đo đạc ruộng đất ở hai mươi chín châu phủ và thanh tra hộ khẩu. Mỗi khi gặp năm đói kém, dân chúng không đủ sức để đóng thuế ruộng đất, nên hoặc là vì kế sinh nhai mà phải tự nguyện, hoặc là bị người ta cưỡng ép mà phải dâng đất cho cường hào cường, từ đó bị biến thành tá điền của địa chủ, phải bán mạng cho địa chủ để kiếm sống. Thuế công ngày càng suy yếu, còn rương vàng, két bạc, kho lương của ba nhà Tiết, Chu, Lục thì vẫn cứ chất cao như núi, con cháu ba nhà sống đời phong lưu, ăn sung mặc sướng không biết tiết kiệm là gì.
Chỉ cần nghe nội dung của sớ tấu là đã có thể tưởng tượng được ba nhà họ Tiết, Chu, Lục phản sớ tấu này kịch liệt đến mức nào. Quách Yêm vốn dĩ là tiên phong, là người dẫn đầu thực hiện cuộc thanh tra ruộng đất, nhưng y vừa mới đưa ra sớ tấu này hôm trước thì hôm sau nhà riêng của y ở giữa đất Kinh Kỳ đã bị phóng hỏa, cháy rừng rực lên giữa ban ngày. Bà nội y, năm nay tám mươi tuổi, may mắn nhờ hàng xóm cứu giúp mới thoát ch3t. Thiên tử kinh nộ, ra lệnh cho Nha môn phủ Triệu Doãn lập tức bắt kẻ thủ ác ra quy án, nhưng tra xét ba tháng liên tiếp mà cũng không ra bóng người, tên trộm kia lại như đã bốc hơi khỏi nhân gian.
Thực ra, ai chỉ thị phóng hoả, và giờ kẻ phóng hoả trốn ở đâu, chưa hẳn là thần không biết quỷ không hay, chỉ là người sống ở đời ai nấy đều luôn phải lo bảo toàn bản thân trước rồi mới có thể nghĩ đến đại nghĩa. Ai mà biết được chính nhà mình ngày mai liệu có bị người ta đốt cho cháy sạch hay không?
Và việc đo đạc ruộng đất cũng vì thế mà bị trì hoãn.
Nhưng cũng chính Quách Yêm, người đối chọi gay gắt với thế gia sĩ tộc như vậy, lại hết lời phản đối quyết định của Thiên tử về việc biệt táng Chu Thái hậu tại chùa Đại Từ Ân. Sau buổi chầu, y còn nghiêm khắc, kịch liệt khuyên can Thiên tử, hãy phóng thích Triệu Ung ra khỏi Chiếu ngục.
Thiên tử nhìn người đàn ông trung niên đang cầm hốt ngà voi trước mặt, sau khi nghe hắn can gián dài dòng một thôi một hồi thì giận dữ đến mức méo cả mặt, tiện tay vơ lấy một cuộn tấu chương trên bàn rồi ném thẳng vào đầu Quách Yêm:
— Quách khanh! Trẫm coi khanh là bề tôi trụ cột, người thân cận và tận tâm nhất của Trẫm, nay khanh lại lên tiếng bênh vực nhà họ Chu? Đây là vì cớ gì!
Quách Yêm nhặt tờ tấu chương dưới đất lên, dùng ống tay áo rộng phủi phủi cho sạch bụi trên đó, cao giọng dõng dạc nói với Thiên tử:
— Thần sở dĩ có lời can gián này không phải vì nhà họ Chu, mà là vì chính Bệ hạ. Bệ hạ muốn đàn áp thế lực của nhà họ Chu nên không muốn Nhân Hiếu Thái hậu được hợp táng với Tiên đế. Thần xin mạo muội hỏi Bệ hạ một câu, nếu Nhân Hiếu Thái hậu mà không được hợp táng với Tiên đế thì còn muốn để ai hợp táng với Tiên đế?
Sắc mặt Thiên tử trở nên rất khó coi, gân xanh trên thái dương ẩn hiện:
— Sinh mẫu của Trẫm!
Quách Yêm dập đầu một cái xuống đất, trầm giọng mà như gằn:
— Như vậy thì Bệ hạ đã sai rồi!
— Sai? Sai ở chỗ nào?
Thiên tử bước xuống bậc thềm, đứng trước mặt Quách Yêm, nhìn xuống y:
— Trẫm là Thiên tử, sở hữu bốn bể. Thái hậu mang nặng đẻ đau sinh ra Trẫm thì xứng đáng là người tôn quý nhất dưới gầm trời, có gì mà sai?
— Sai rồi. – Quách Yêm vẫn nói. – Cho dù là Thiên tử đi nữa thì cũng không thể làm theo ý muốn!
Quách Yêm tiếp tục:
— Người người trong thiên hạ đều ở trong những gian ngục tù, không ai là không bị giam cầm, không ai là có được tự do. Không riêng gì đàn bà con gái phải giữ lấy trinh tiết, con cháu phải suốt đời tận hiếu, bề tôi phải ch3t vì lòng trung, mà ngay cả Bệ hạ là chủ nhân của thiên hạ thì còn càng phải sống sao cho xứng đáng là tấm gương cho vạn dân. Nay Bệ hạ lại khai mở tiền lệ này, phá hỏng lễ pháp, thần thực sự sợ hãi!
Thiên tử bị lời nói của y kích động mạnh mẽ, cuồng chân lên đi đi lại lại mấy vòng trong đại điện mà vẫn thấy khó nguôi ngoai cơn giận.
— Hôm qua Hoàng hậu đã khuyên can Trẫm…
Hắn nhớ lại lời của Tiết Uyển Anh, hít sâu một hơi rồi chỉ vào Quách Yêm mà mắng:
— Hoàng hậu là con gái nhà họ Tiết mà còn biết thấu hiểu đại nghĩa, thông cảm nỗi khó khăn của Trẫm. Ngươi thì giỏi rồi, chụp mũ, phê phán, hoàn toàn không màng đến thể diện của Trẫm!
Sau cùng thì hắn cũng biết lời Quách Yêm nói đều xuất phát từ lòng trung nên cơn giận cũng vơi đi nhiều. Chỉ là chuyện biệt táng Chu Thái hậu, hắn và một đám triều thần đã tranh cãi giằng co lâu đến vậy, tuyệt đối không có lý gì để rút lại quyết định đã ban ra. Còn về Triệu Ung, hắn từ trước đến nay luôn là thủ hạ đắc lực của nhà họ Tiết, lần này tống Triệu Ung vào ngục, cố nhiên là vì giận hắn dám dẫn một đám triều thần đến Huyền Vũ môn quỳ lạy can gián, nhưng quan trọng hơn là vì muốn để cho người đời biết ai mới là chủ nhân thực sự của thiên hạ này.
Quách Yêm nghe Thiên tử nhắc đến Tiết Uyển Anh, lời nói đanh thép lập tức:
— Chính vì Hoàng hậu là con gái nhà họ Tiết nên mới phải tránh hiềm nghi. Thần vốn xuất thân cỏ rác, mọi thứ trên người đều nhờ ân sủng của Bệ hạ ban cho mới có được, từng câu từng chữ không có một lời nào không phải vì Bệ hạ!
— Thôi, đủ rồi.
Thiên tử đau đầu, ấn ấn thái dương, dường như rất không hài lòng trước việc hắn lôi kéo Tiết Uyển Anh vào:
— Ngươi lại còn dám chỉ trích cả Hoàng hậu.
Quách Yêm dập đầu:
— Thần không dám.
Quách Yêm nhớ lại dáng vẻ của vị Hoàng hậu xuất thân từ nhà họ Tiết mà y đã nhìn thấy tại yến tiệc Quỳnh Lâm ngày trước, trong lòng không hiểu sao luôn âm ỉ một cảm giác lo sợ và bất an. Hắn luôn có một trực giác – bản chất của Hoàng hậu khác xa cái vẻ hiền lương thục đức mà mọi người vẫn nhìn thấy xưa nay.
________
Cùng với việc Triệu Ung bị lưu đày đến Lĩnh Nam, sự kiện biệt táng Chu Thái hậu gây chấn động một thời tạm thời buông màn khép lại, mặc dù cơn sóng gió tiếp theo chẳng hề xa xôi.
Không biết có phải vì việc Quách Yêm can gián cầu xin cho Triệu Ung trước mặt Thiên tử ngày hôm đó đã kích thích tâm lý hiếu thắng nào đó sâu thẳm trong Thiên tử hay không, vốn dĩ với sự khẩn cầu của Tiết Uyển Anh, Thiên tử đã đồng ý xá tội cho vợ con Triệu Ung, nhưng đến phút chót lại thay đổi ý định, vẫn sung vợ con Triệu Ung vào Dịch đình. Ái nữ của Triệu Ung, Triệu Đình Khương, năm nay mười bốn tuổi, vốn đã đính ước với gia đình cự phú là hào tộc thành Lạc Dương, nhưng sau khi Triệu Ung bị biếm chức thì nhà ấy đã lập tức hủy hôn và định hôn với người khác.
Hàm Ninh vô cùng đau buồn.
Nàng là đứa con gái đầu lòng của Thiên tử, xưa nay Thiên tử vốn rất cưng chiều nàng. Tuổi ngày càng lớn, nàng đã sớm biết cha mẹ mình không tâm đầu ý hợp như mình vẫn tưởng tượng khi còn thơ bé. Ít nhất, nàng hiểu mẫu thân mình, hiểu rằng Hoàng hậu và người vợ chỉ là hai vai diễn bất đắc dĩ cần phải đóng tròn vai. Phụ thân tuyệt nhiên cũng không phải là một người chồng tốt. Mỗi khi Hàm Ninh nhìn những sủng phi bên cạnh phụ thân đổi hết đợt này đến đợt khác bằng những khuôn mặt hoa da phấn khác nhau, nàng lại thấy thật lòng vui mừng và biết ơn sự chai sạn và thờ ơ của mẫu thân mình trong mối quan hệ phu thê này. Nhưng Thiên tử đối với nàng, dù sao vẫn là một người cha tốt, với tư cách là con gái, Hàm Ninh cũng tự nhiên có tình cảm và sự kính yêu dành cho phụ thân mình.
Thế rồi người tỷ muội kim lan của nàng tan cửa nát nhà trong một đêm chỉ vì một chiếu lệnh của cha nàng. Việc này, không nghi ngờ gì nữa, đã khiến nhận thức cố hữu của Hàm Ninh bị chấn động và ảnh hưởng sâu sắc. Cũng trong cái đêm cuộc đời cao quý của Triệu Đình Khương ầm ầm đổ sập ấy, Hàm Ninh nhận ra quyền lực là một quái vật khổng lồ đủ sức nuốt chửng tất cả mọi thứ. Chẳng trách tất cả mọi người trên đời đều vừa khiếp sợ nó, lại vừa khao khát nó. Cứ như thế, cô thiếu nữ trẻ đã nhận ra vẻ đẹp và cái xấu xí song hành với nhau trong bản chất của quyền lực, ngay trong mùa xuân năm nàng mười ba tuổi.
Nàng chìm đắm trong suy nghĩ của mình, không chú ý đến mảng rêu phong ướt nhầy dưới chân, suýt chút nữa đã trượt ngã. May mà loạng choạng vài cái rồi cuối cùng vẫn lấy lại được thăng bằng và đứng vững được. Ngẩng đầu lên, đập vào mắt là một gian nhà cũ kỹ. Hóa ra trong cấm cung hoa lệ còn có sự tồn tại của một nơi tồi tàn như thế này. Hàm Ninh ngước nhìn mạng nhện giăng trên mái hiên, rồi lại cúi đầu nhìn rêu phong dưới bậc thềm, thầm nhủ ở trong lòng.
Dịch đình không chỉ một cung điện nào đó mà là tên để gọi một góc khuất hẻo lánh ở trong cung, những người phụ nữ sống ở đây cũng có những thân phận khác nhau. Có người như mẹ con Triệu Đình Khương, đó là gia quyến quan lại phạm tội bị biếm, có người là cung nhân được Thiên tử sủng ái nhưng không có phẩm vị. Hai năm gần đây, có nhiều người được Thiên tử sủng hạnh, các cung điện dần dần cũng không đủ chỗ, vì vậy nên đôi khi các phi tần phẩm vị thấp dù cho có phẩm vị nhưng bị lạnh nhạt thì cũng sẽ phải dọn đến sống ở đây để nhường cung điện cho người mới đắc sủng.
Hàm Ninh chưa từng đến Dịch đình bao giờ.
Nàng là trưởng nữ của Thiên tử, là con gái đích xuất của Trung cung, thân phận nàng tôn quý, các phi tần phẩm vị thấp nhìn thấy nàng còn phải hành lễ. Dịch đình là nơi thấp kém và hỗn loạn. Vú nuôi của Hàm Ninh từng cảnh báo nàng như thế. Nhưng chính vì thế mà nàng lại càng muốn đến. Dịch đình là nơi thấp kém và hỗn loạn như vậy, Đình Khương lại thanh cao và mềm yếu, có bị chịu khổ sở, có bị người hung hăng bắt nạt hay không?
Sợ bị vú nuôi ngăn cản, Hàm Ninh không nói cho bất kỳ ai về việc mình đến Dịch đình. Nàng chậm rãi bước lên bậc sân, đẩy cánh cửa ra.
Cánh cửa cũng rất cũ kỹ, chỉ khẽ đẩy một cái mà đã phát ra tiếng kẽo kẹt.
Triệu Đình Khương ngồi bên giường, nghe thấy tiếng động ở cửa liền hoảng hốt quay đầu lại. Cho đến khi nhìn thấy người đến là Hàm Ninh thì muôn vàn cảm xúc dâng trào lên ở trong lòng, nhất thời trân trân mà không biết phải phản ứng ra sao. Nàng mím môi, quay mặt đi, không ngờ mẫu thân nàng, Tiết phu nhân, đang nằm trên giường đột nhiên ho lên dữ dội.
— Công chúa là cành vàng lá ngọc, cớ gì lại lầm đường lạc lối đến nơi này… Xin người hãy trở về đi…
Bước chân của Hàm Ninh nặng nề, dừng lại. Nàng biết mẫu thân của Triệu Đình Khương đang chuyển sự bất mãn và căm phẫn đối với Thiên tử sang cho nàng.
Triệu Đình Khương theo bản năng muốn can ngăn mẹ nhưng thực sự cũng không biết nên nói gì. Cứ thế, đôi bên im lặng, Hàm Ninh thẫn thờ một lát rồi quay người lại, bước ra ngoài sân.
Triệu Đình Khương ngẩng đầu, nhìn theo Hàm Ninh từ nơi xa rồi đứng dậy rót cho mẹ một chén nước.
Ngự y trong Thái y viện xưa nay chỉ chẩn bệnh cho người tôn quý, ngay cả cung nhân tâm phúc bên các phi tần phẩm vị cao nếu có bị bệnh thì cũng chẳng được cái phước ấy, chẳng qua là tốn tiền mua hai bát thuốc đắng mà uống thôi. Gia quyến quan lại phạm tội như họ, được miễn lao dịch đã là may lắm rồi. Triệu Đình Khương từng muốn tìm một cho mẹ một đại phu, nhưng người trong cung ai nấy đều tránh mẹ con họ như tránh hổ, ngay cả một người truyền lời cũng không có, càng không cần nói đến việc có Thái y nào sẵn lòng bắt mạch Tiết phu nhân hay không.
Hàm Ninh chạy vội, chạy khỏi Dịch đình, chạy gấp quá, dẫu đã nâng váy mà vẫn dẫm phải tà váy mấy lần. Nàng chạy thẳng đến Thái y viện, xông vào sân, các Y chính đang trực trong Thái y viện thấy nàng, ai nấy đều lại hành lễ:
— Công chúa, thế này là…
Hàm Ninh vớ bừa một Thái y trẻ tuổi mày râu nhẵn nhụi, không nói không rằng, kéo hắn chạy về phía Dịch đình. Vị Thái y trẻ bị nàng dọa cho hoảng sợ, vội vàng xua tay, giật tay áo ra khỏi tay nàng:
— Cầu xin Công chúa đừng làm khó vi thần! Việc bắt mạch trong cung nhất định phải có sự phê chuẩn của Viện phán, nếu không thì tất cả đều bị coi là trái phép xâm nhập nội cung, vi thần hoảng sợ!
Hàm Ninh hắn một cái, hít sâu một hơi:
— Vậy ngươi có thể xem bệnh cho ta được không?
Nàng hồi tưởng lại bệnh trạng của Tiết phu nhân, kể lại từng điều:
— Ho khan dữ dội, suy nhược, sốt nhẹ… Ngươi hãy kê một thang thuốc ngay đi.
Khi Triệu Đình Khương lại lần nữa nghe thấy tiếng gõ cửa thì không khỏi sững sờ. Hoàng hôn dã buông xuống, ánh tà dương tàn lụi như vệt tro của than hồng cháy hết. Nàng mở cửa ra, nhìn thấy khuôn mặt nhỏ nhắn của Hàm Ninh giờ đây đỏ bừng lên vì chạy thục mạng.
— Muội…
Thấy Đình Khương đã mở cửa, Hàm Ninh giơ hai gói thuốc Bắc lớn ôm ở trong lòng ra, nhét hết vào tay nàng.
Rồi vội vã nói:
— Giờ ta phải đi ngay, nếu không bọn họ sẽ mách a nương ta mất. Đình Khương tỷ tỷ, sau này ta sẽ còn đến thăm người!

—— Hết chương 33 ——